Կապանում Փաշինյանն արագացնում է փոքր գյուղերի վերացումը. ի՞նչ է թաքնված հանգուցային դպրոցների մոդելի տակ
Yerkir.am-ը գրում է․
Կառավարության նոյեմբերի 11-ի նիստի ժամանակ ՀՀ վարչապետ Ն. Փաշինյանը և հիմնական զեկուցող ԿԳՄՍ նախարար Վահրամ Դումանյանը հայտարարում են նոր կրթական բարեփոխումների մեկնարկի մասին, որը կմեկնարկի Կապան խոշորացված համայնքից։
Ըստ Փաշինյանի առաջարկած ծրագրի՝ Կապան համայնքի 31 բնակավայրերից վեցում կպահպանվեն առկա դպրոցները, դրանք կվերանորոգվեն կունենան նախակրթարաններ, կներդրվի ՄԿՈւ ուղղությունը և այլն։
Իսկ մնացած 25 գյուղերում կձևավորվի հանգուցային 7 դպրոց որը կսպասարկի հիշյալ 25 համայնքներին։
Նշված ծրագրի արժեքը շուրջ 9 միլիարդ դրամ է կազմելու։
Հանգույցային դպրոցների համակարգի ներդրմամբ Կապանը իր 31 բնակավայրերով կունենա 13 դպրոց, դա իր հերթին նշանակում է, որ Կապանի մեկ տասնյակից ավել գյուղեր այլևս չեն ունենա առանձին դպրոցներ։
Հանգուցային դպրոցներ կձևավորվեն հիմականում թերբեռնված մինչև 100 աշակերտ ունեցող դպրոցների փոխարեն։
Թերբեռնված դպրոցների խնդիրը ունի նաև դեմոգրաֆիական լրջագույն բաղադրիչ։ Եթե դպրոցները թերբեռնված են դա նշանակում է, որ դեմոգրաֆիական ճգնաժամը հասել է անդառնալի էտապի։ Կարճ ասած՝ գյուղերը դատարկվել են։
Իսկ ամենավատն այն է, որ դատարկվել են սահմանապահ գյուղերը, իսկ դատարկված գյուղերում եթե դպրոցներ չլինեն, կարելի է ասել՝ այդ բնակավայրերը առաջիկայում կդադարեն գոյություն ունենալուց։
Հանգուցային դպրոցների մոդելի ներդրմամբ ՀՀ Կառավարությունը միայն կարագացնի փոքր գյուղերի՝ որպես բնակավայր վերացման գործընթացը։
Հանգուցային դպրոցների ստեղծմամբ և մեկ տասնյակից ավելի դպրոցների փակմամբ կկրճատվեն հարյուրավոր աշխատատեղեր, որը իր հերթին խթան կհանդիսանա ներքին և արտաքին միգրացիոն տեմպերի անկառավարելի աճի համար։
Հանգույցային դպրոցների միակ առավելությունն այն է, որ հանգույցային դպրոցներում չեն լինի բազմակոմպլեկտ դասարաններ։
Փաշինյանի այս նոր կրթական ռեֆորմը առաջիկայում վստահաբար կտարածվի ՀՀ ամբողջ տարածքում, մանավանդ՝ գերխոշորացված բնակավայրերում։
Կա նաև մի այլ կոմպոնենտ, որի պատճառով մենք ունենք թերբեռնված և գերբեռնված դպրոցներ։ Այդ կոմպոնենտը պայմանավորած է դպրոցների շենքային պայմաններով, օրինակ՝ Գեղարքունիքի մարզում, որպես կանոն, վերանորոգված կամ վերակառուցված դպրոցները գերբեռնված են, իսկ վթարային շենքային պայմաններ ունեցող դպրոցները՝ թերբեռնված։
Մեր համար այսօր անհասկանալի է, թե, օրինակ, Կապանում առաջիկայում ձևավորվելիք 7 հանգույցային դպրոցներն ինչպիսի՞ տրամաբանությամբ են տեղաբաշխվելու, արդյո՞ք այդ բաշխվածության հիմքում դրվելու է բնակլիմայական պայմանները, դեմոգրաֆիական աճի սպասվելիք դինամիկան, սահմանից ունեցած հեռավորությունը, կոմունիկացիոն ցանցի առկայությունը և այլն։